Գալուստ Շերմազանյան

Բանահավաք, դրամատուրգ

Գարեգին Սրվանձտյան

Ազգագրագետ, եկեղեցական գործիչ, բանասեր-բանահավաք

Միքայել Փորթուգալ

Բանասեր, հայագետ

Մամիկոն Գևորգյան

Դրամատուրգ, թարգմանիչ

Մուշեղ Աղայան

Կոմպոզիտոր, երաժշտագետ

Տիրան Երկանյան

Ճարտարապետ

Արշալույս Արշարունի

Բանաստեղծ, գրականագետ, թատերագետ

Սերգեյ Սարինյան

Գրականագետ

Առաքել Առաքելյան

Գեղանկարիչ

Սերժ Առաքելյան

Բանաստեղծ, լրագրող

Արմեն Սմբատյան

Կոմպոզիտոր

Արմեն Միրաքյան

Օպերային երգիչ

 

 

 

 

ՄԻՔԱՅԵԼ ՄԱԶՄԱՆՅԱՆ

Ճարտարապետ

9 նոյեմբեր, 1899 - 29 հոկտեմբեր, 1971

Ծնվել է Թիֆլիսում: 1918թ. ավարտել Է Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցը: 1921թ. ընդունվել է Մոսկվայի Վխուտեմասը, 1929թ. ավարտել է Վխուտեինը: 1916թ. Անիում Նիկողայոս Մառի ցուցումներով պատճենահանել է Տիգրան Հոնենցի եկեղեցու որմնանկարները: Մասնակցել է Հայ արվեստագետների միության Թիֆլիսում կազմակերպված առաջին (1917թ.) և երկրորդ (1919թ.) ցուցահանդեսներին: Կարո Հալաբյանի հետ 1924թ. Երևանում ձևավորել է բեմադրություններ` Լունաչարսկու «Կարմիր դիմակ», Դ.Դեմիրճյանի «Քաջ Նազար» պիեսների ներկայացումները Երևանի Առաջին պետթատրոնում (այժմ` Գ.Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոն), կատարել թարգմանություններ` Պլեխանովի «Գեղարվեստը և հասարակական կյանքը» և այլն: 1929-32թթ եղել է Մոսկվայում ՎՕՊՐԱ-ի, Երևանում` ՕՊՐԱ-ի հիմնադիր անդամներից: 1930-35թթ եղել է Երևանի շինարարական (այժմ` ԵՊՃՇՀ) ինստիտուտի առաջին տնօրենը, 1932-37թթ` միաժամանակ` «Գիպրոգոր» նախագծային բյուրոյի ճարտարապետական արվեստանոցի ղեկավարը (Գևորգ Քոչարի հետ): Ստալինյան ռեպրեսիաների հետևանքով 1938թ. խորհրդային իշխանությունները Երևանում նրան անհիմն ձերբակալել են և մեղադրանք առաջադրել «հակահեղափոխական, հակախորհրդային, ազգայնամոլական գործունեություն» ծավալելու համար: 16 տարի անցկացրել է աքսորավայրում, 1954թ. արդարացվել է և վերադարձել Երևան: 1954թ-ից եղել է Երքաղխորհրդի գործկոմի, 1958-70թթ` Երևաննախագիծ ինստիտուտի ճարտարապետական հատակագիծ արվեստանոցների ղեկավարը, 1957թ.` Սբ. Էջմիածնի Մայր աթոռի ճարտարապետական շինարարական հանձնաժողովի նախագահը: Կազմել է բարդ ռելիեֆի վրա տեղադրված Կապանի (1930թ. նաև Բանավանի կառուցապատումը), Նորավանի, Սիսիանի, Տաթևի, Շինուհայրի, Վանաձորի (1929-30թթ և 1934-37թթ), Գյումրիի (1932-37թթ) գլխավոր հատակագծերը: Նրա նախագծերով (համահեղինակների հետ) Երևանում կառուցվել են Կառուցողների ակումբը (1928-29թթ այժմ` Ռուսական թատրոն և Ֆիզկուլտ կոմիտե) Պետապի տունը (1930թ.) Երջրէկի բնակելի («Շախմատաձև») տունը (1930-32թթ), Կենտրոնական հանրախանութը (1936-37թթ), Գրապալատի համալիրը (1935-40թթ, ավարտվել է 1960թ.), Աջափնյակ բնակելի թաղամասը (1955-65թթ) և այլն: 1939թ. պարտադրված տեղափոխվել է ԽՍՀՄ ծայրագույն հյուսիս, որտեղ մինչև 1954թ. Գևորգ Քոչարի հետ նախագծել ու ստեղծագործել է բևեռային առաջին քաղաքների` Նորիլսկի և Դուդինկայի գլխավոր հատակագծերը: Ճարտարապետի գլխավորությամբ մշակվել են Երևանի տարբեր թաղամասերի (1955-69թթ), Կենտրոնի մանրամասն հատակագծման (1967-68թթ) նախագծերը, 1 միլիոն բնակչի համար գլխավոր հատակագիծը (1971թ.): 1959թ. արժանացել է Հայաստանի արվեստի վաստակավոր գործչի, 1968թ.` Հայաստանի վաստակավոր ճարտարապետի կոչումներին: Մահացել է Երևանում:

ԲԱԺԻՆՆԵՐ


ՄԱՍՆԱԿՑԻՐ ՔԱՍԹԻՆԳԻ


Նկարահանման փորձ
Կցել նկար