ԲԱԳՐԱՏ ԲՈՐՅԱՆ

Պատմաբան

19 սեպտեմբեր, 1882 - 10 հունվար, 1938

Ծնվել է Հայաստանի Ներքին Ճամբարակ (այժմ՝ ՀՀ Ճամբարակ քաղաքում) գյուղում: 1913թ. ավարտել է (էքստեռն) Թիֆլիսի առևտրական դասընթացները, 1914թ.՝ Երևանի սեմինարիան, 1922թ.՝ Երևանի մանկավարժական պետական համալսարանի իրավունքի բաժինը: 1903թ-ից եղել է Ռուսաստանի սոցիալ-դեմոկրատական բանվորական կուսակցության անդամ, 1917թ-ից՝ ՌՍԴԲ(բ)Կ Բաքվի կոմիտեի, ապա՝ ԽՍՀՄ ԿԳԿ անդամ: 1918թ. ապրիլին Ստեփան Շահումյանի հանձնարարությամբ մեկնել է Մոսկվա, բանակցել Վ.Լենինի հետ, օգնություն կազմակերպել Բաքվի կոմունային: Գրել է «Հայաստանը, միջազգային դիվանագիտությունը և ԽՍՀՄ-ը» (ռուսերեն, հ.1-2, 1928-29թթ) աշխատությունը, որտեղ հայոց պատմության հարցերը քննել է միջազգային դիվանագիտության և իրավունքի տեսանկյունից: Բացահայտել է եվրոպական դիվանագիտության վնասակար դերը, ինչպես նաև Ռուսաստանի գաղութատիրական շահախնդիր քաղաքականությունը Հայկական հարցում՝ Բեռլինի կոնգրեսից (1878թ.) մինչև Լոգանի կոնֆերանս (1922-23թթ), որը կործանարար հետևանքներ է ունեցել հայերի և Հայաստանի համար: 1921թ. Մոսկվայի և Կարսի պայմանագրերը բնութագրել է որպես «վատթարագույն» ու «ամենաանամոթ» հաշտությունը Հայաստանի համար՝ Թուրքիան որպես «հեղափոխական գործոն» դիտելու Խորհրդային Ռուսաստանի թելադրված սխալ քաղաքականությամբ: Դարձել է ստալինյան բռնաճնշումների զոհ, անհիմն բռնադատվել է և Մոսկվայում գնդակահարվել, հետմահու արդարացվել:

ԲԱԺԻՆՆԵՐ


ՄԱՍՆԱԿՑԻՐ ՔԱՍԹԻՆԳԻ


Նկարահանման փորձ
Կցել նկար