Սրապիոն Էմինյան

Բառարանագիր

Ռուսուդանա Թավրիզյան

Բալետի արտիստ

Բագրատ Ստաֆֆի

Արձակագիր

Միքայել Դովլաթյան

Կինոռեժիսոր

Արտ Սևադա

Կինոռեժիսոր, պրոդյուսեր

Լուիզա Ներսիսյան

Դերասանուհի

Ավետ Բարսեղյան

Հաղորդավար

Արտակ Ներսիսյան

Կիթառահար, շրթհարմոնահար

 

 

 

 

ՀՈՎՀԱՆՆԵՍ ՀԱԿՈԲՅԱՆ

Պատմաբան, հրապարակախոս

11 հուլիս, 1876 - 29 դեկտեմբեր, 1937

Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Վան քաղաքում: Հայտնի է եղել նաև «Վարդ Շահենի» անունով: Սովորել է 1890-ական թվականներին Էջմիածնի Գևորգյան ճեմարանում: 1904թ. ավարտել է ԱՄՆ-ի Վիսկոնսինի համալսարանի պատմագրական ֆակուլտետը: 1905թ. պաշտպանել է «Հայերի և ֆրանկների հարաբերությունները Լևոն Բ-ի իշխանության օրոք 11թթ» դիսերտացիան և ստացել Վիսկոնսիի համալսարանի պրոֆեսորի կոչում: Դիսերտացիան հրատարակվել է 1905թ., անգլիական «Արմենիա» պարբերականում: 1907թ. Նյու Յորքում հրատարակել է «Արաքս» ամսագիրը: 1908թ., որպես «Նյու Յորք իվնինգ փոստ»-ի թղթակից մեկնել է Թուրքիա, հասարակական-կրթական գործունեություն ծավալել Արևմտյան Հայաստանում և հայաբնակ վայրերում: 1912թ. ստանձնել է Էրզրումի Սանասարյան վարժարանի տեսչի պաշտոնը: Հայոց ցեղասպանության (1915թ.) ժամանակ անցել է Ռումինիա, ապա՝ Ռուսաստան: Թիֆլիսում աշխատակցել է «Մշակ»-ին, զբաղվել գաղթականների տեղավորման և նյութական օգնության գործով: 1922-27թթ եղել է «Արև» (Կահիրե) օրաթերթի խմբագրապետը: 1927թ. բնակություն է հաստատել Արևելյան Հայաստանում: 1928թ. դասավանդել է Երևանի պետական համալսանում (1928թ-ից՝ պրոֆեսոր), միաժամանակ եղել «Մելքոնյան ֆոնդ»-ի պատասխանատու քարտուղարը Հայաստանում և ֆոնդի միջոցներով կազմակերպել տպարան ու հրատարակչություն: Նրա գիտական ուսումնասիրությունները հիմնականում նվիրված են Հայաստանի, Անդրկովկասի և Մերձավոր Արևելքի մասին եվրոպացի ճանապարհորդների թողած ուղեգրություններին: Գրել է հրապարակախոսական երկեր, որոնցում քննադատել է գերմանական իմպերիալիզմի նվաճողական քաղաքականությունը Թուրքիայում և Անդրկովկասում («Գերման դավը Կովկասի մեջ», 1917թ., «Թուրքիա Գերման ճանկերուն մեջ», 1918թ.): Հրատարակել է նաև ընդհանուր պատմության ու քաղաքացիական կրթության ձեռնարկներ, գեղարվեստական գործեր («Պատկերներ մեր կյանքեն», 1899թ. և այլն): 1935թ-ից եղել է Հայաստանի պատմության և գրականության ինստիտուտի իսկական անդամ: 1937թ. դարձել է ստալինյան ռեպրեսիաների զոհ, անհիմն բռնադատվել է, ապա՝ գնդակահարվել: 1954թ. հետմահու արդարացվել է։

ԲԱԺԻՆՆԵՐ


ՄԱՍՆԱԿՑԻՐ ՔԱՍԹԻՆԳԻ


Նկարահանման փորձ
Կցել նկար