ԳԱՐԵԳԻՆ ԿՈՒԶԻԿՅԱՆ

Պետական գործիչ, լրագրող

17 օգոստոս, 1878 - 26 ապրիլ, 1915

Գար Կոզիկեան, Եսալեմ

Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Դիարբեքիրի վիլայեթի Բալու գյուղում: Սկզբնական կրթությունն ստացել է Չարսանճագում և Խարբերդում: 1896թ. տեղափոխվել է Անդրկովկաս, աշխատել գործարաններում, մտել հնչակյան կուսակցության մեջ: 1898թ. մասնակցել է հայ բանվորների առաջին սոցիալ-դեմոկրատական խմբի՝ «Թիֆլիսի բանվորների միության» ստեղծմանը, ընդհատակյա հեղափոխական աշխատանք տարել, հրատարակել «Բանվոր» ձեռագիր թերթը: 1901թ. ցարական կառավարության կողմից ձերբակալվել է և բանտարկվել Մետեխի բանտում, իսկ 1903թ. արտաքսվել Ռուսաստանից: Նույն թվականին հաստատվելով Ժնևում՝ մասնակցել է «Սոցիալ-դեմոկրատական բանվորական հայ կազմակերպության» (սպեցիֆիկներ) հիմնադրմանը: 1905թ. վերադարձել է Անդրկովկաս, Ռուսական առաջին հեղափոխության տարիներին (1905-07թթ) Թիֆլիսում եղել սպեցիֆիկների «Կյանք» (1906թ.) և «Ձայն» (1906-07թթ) պարբերականների խմբագիրներից: Նրա դեմ գաղափարական պայքար են մղել Ս.Շահումյանը, Բ.Կնունյանցը, Ս.Սպանդարյանը, Ս.Կասյանը: Հրատարակել է «Թող ֆաքդերը խօսին» գիրքը (1904թ.), «Հայ գրականութեան պատմութիւն» (1913թ.): 1909թ. տեղափոխվել է Կ.Պոլիս, հիմնել «Գրաշարաց միությունը», հրատարակել «Ապագա» (1910թ.) բանվորական հանդեսը, ծավալել հրապարակախոսական աշխատանք , խմբագրել «Նոր հոսանք» պարբերականը, դատապարտել երիտթուրքերի պանթուրքիստական քաղաքականությունը: 1911-12թթ Արևմտյան Հայաստանում կազմակերպչական աշխատանք է կատարել, հիմնել ՍԴՀԿ մասնաճյուղեր: Կ.Պոլսում կազմակերպել է «Օսմանեան տպագրական բանւորների միութիւն»-ը: Հետագայում տեղափոխվել է Տրապիզոն, Մարզվանում մինչև 1915թ. զբաղվել է ուսուցչությամբ: Դարձել է Հայոց ցեղասպանության զոհ, ջրախեղդ է եղել:

ԲԱԺԻՆՆԵՐ


ՄԱՍՆԱԿՑԻՐ ՔԱՍԹԻՆԳԻ


Նկարահանման փորձ
Կցել նկար