Գալուստ Շերմազանյան

Բանահավաք, դրամատուրգ

Գարեգին Սրվանձտյան

Ազգագրագետ, եկեղեցական գործիչ, բանասեր-բանահավաք

Միքայել Փորթուգալ

Բանասեր, հայագետ

Մամիկոն Գևորգյան

Դրամատուրգ, թարգմանիչ

Մուշեղ Աղայան

Կոմպոզիտոր, երաժշտագետ

Տիրան Երկանյան

Ճարտարապետ

Արշալույս Արշարունի

Բանաստեղծ, գրականագետ, թատերագետ

Սերգեյ Սարինյան

Գրականագետ

Առաքել Առաքելյան

Գեղանկարիչ

Սերժ Առաքելյան

Բանաստեղծ, լրագրող

Արմեն Սմբատյան

Կոմպոզիտոր

Արմեն Միրաքյան

Օպերային երգիչ

 

 

 

 

ԹԼԿԱՏԻՆՑԻ

Արձակագիր, բանաստեղծ, դրամատուրգ

30 նոյեմբեր, 1860 - 20 հունիս, 1915

Հովհաննես Հարությունյան

Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Խարբերդի նահանգի Թլկատին գյուղում: Մանկությունից զրկվել է ծնողներից և մեծացել տնտեսական ծանր պայմաններում: Ավարտել է Խարբերդի Սմբատյան վարժարանը, որտեղ սովորել է գրաբար, քերականություն, աշխարհագրություն և թվաբանություն: Տարրական այս դպրոցն ավարտելուց հետո ուղարկվել է Չնգուշ գյուղ` ուսուցչի պաշտոնով: 1884թ. նշանակվել է Սմբատյան վարժարանի ուսուցիչ: Այնուհետև նույն պաշտոնով աշխատել է Խարբերդի Սբ. Հակոբ թաղամասի Կեդրոնական վարժարանում: 1887թ. հիմնել է Խարբերդի Ազգային կեդրոնական վարժարանը և մինչև կյանքի վերջը եղել տնօրեն: Գրական ասպարեզ է մտել 1893թ., Արփիար Արփիարյանի «Հայրենիք» օրաթերթում հրատարակելով գյուղական կյանքից վերցրած իր առաջին պատկերները, որոնք մեծ հետաքրքրություն են ստեղծել նրա նկատմամբ: Աշխատակցել է «Մասիս», «Արևելյան մամուլ», «Բյուրակն» և այլ պարբերականների: 1894-96թթ հայկական կոտորածներից հետո, պատկերել է արևմտահայ գյուղացու ողբերգական վիճակը, անօգնական մարդկանց, լքված կանանց, որբ երեխաներին («Գլուխդ ջուր դիր», 1896թ., «Վերջին տեղը», 1900թ., «Ճախրակին առաջքը», 1900թ.): Գրողի պատմվածքներում կենցաղային թեմաներն ու նկարագրություններն զուգորդվում են կերպարների հոգեբանական բնորոշմամբ («Հին հաւատքս», 1895թ., «Այգիիս փշենին», 1898թ. և այլն), մերկացվում են գյուղական միջավայրի բացասական երևույթները («Բամբակ բերան», 1907թ., «Ճնճղուկներուն դատաստանը», 1908թ.): Գրել է նաև պիեսներ («Էնդի դէմէն», 1902թ., «Զալըմ տղան», 1904թ., «Ճամփորդն ու ճամփեցողները», 1905թ., «Կտակը», 1911թ.): Բանաստեղծությունների մեջ իշխողը անձնական ապրումներն են («Իմ բախտս», «Մի հայիր», «Բերանովդ ըսեիր», «Հողը»): «Ախ, Աստվա՜ծ, Աստվա՜ծ», «Դեպի արևը» գործերում անդրադարձել է արևմտահայ գյուղի անցյալին: Նա իր երկերը առանձին հատորով տպագրված չի տեսել: Մահից տարիներ անց աշակերտները ԱՄՆ-ում հանգանակություն կազմակերպելով հրատարակել են իրենց ուսուցչի բոլոր գործերը մի ստվար հատորում, որը լույս է տեսել 1927թ., Բոստոնում՝ Արշակ Չոպանյանի ընդարձակ առաջաբանով: Հատորի լրիվ վերնագիրն է՝ «Թլկատինցին և իր գործը-քրոնիկներ, նորավեպեր, գեղի նամակներ, քերթվածներ, թատերգություններ»: Եղել է Հայոց Մեծ Եղեռնի զոհ, կնոջ և երեխաների հետ միասին սպանվել է իր ծննդավայրի մոտ, մի ձորում:

ԲԱԺԻՆՆԵՐ


ՄԱՍՆԱԿՑԻՐ ՔԱՍԹԻՆԳԻ


Նկարահանման փորձ
Կցել նկար