Սուքիաս Պարզյան

Բանասեր, եկեղեցական գործիչ

Աշ-Մաթ

Դերասան, բեմադրիչ

Տիգրան Դավթյան

Քանդակագործ

Արշա Օվանեսովա

Կինոռեժիսոր

Վազգեն Տալյան

Բանաստեղծ, թարգմանիչ

Ամալյա Արազյան

Դերասանուհի

Նինել Դալլաքյան

Դերասանուհի

Գագիկ Ղազարյան

Քանդակագործ

Էլլա Տարունց

Երգչուհի

Վաչե Երիցյան

Դերասան

 

 

 

 

ՍԻԼՎԱ ԿԱՊՈՒՏԻԿՅԱՆ

Բանաստեղծ

20 հունվար, 1919 - 25 օգոստոս, 2006

Սիրվարդ Կապուտիկյան

Ծնվել է Երևանում: Եղել է բանաստեղծ Հովհաննես Շիրազի կինը: 1937թ. ավարտել է Երևանի ցուցադրական (այժմ՝ Ն.Աղբալյանի անվան) դպրոցը, 1941թ.՝ Երևանի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը: 1949-50թթ սովորել է Մոսկվայի Մ.Գորկու անվան ինստիտուտի բարձրագույն գրական դասընթացներում: 1933թ. «Պիոներ կանչ» թերթում լույս է տեսել նրա առաջին՝ «Պատասխան Թումանյանին» բանաստեղծությունը: 1941թ-ից եղել է Հայաստանի գրողների միության անդամ: 1944թ. հրատարակվել է նրա առաջին գրքույկը՝ «Երկու զրույց», 1945թ.՝ «Օրերի հետ» ժողովածուն, որտեղ որոշակիորեն երևում են բանաստեղծի պոեզիայի գլխավոր թեմաները (հայրենիք, սեր): Հաջորդ գրքերը՝ «Զանգվի ափին» (1947թ.), «Այս իմ երկիրն է» (1949թ.), ստեղծագործական որոնումների կնիք են կրում: Դրանց արդյունքը եղավ «Իմ հարազատները» (1951թ., ԽՍՀՄ Պետական մրցանակ՝ 1952թ., ՀՀ Պետական մրցանակ՝ 1988թ.) ժողովածուն: 1950-ական թվականների կեսերից ստեղծագործական նոր շրջան է սկսվել նրա համար: «Սրտաբաց զրույց» (1955թ.), «Բարի երթ» (1957թ.), «Մտորումներ ճանապարհի կեսին» (1961թ.) ժողովածուները եղել են հայկական պոեզիայի նվաճումներից: «Մտորումներ ճանապարհի կեսին» պոեմում, «Ասում են լինել» շարքում և հայրենասիրական մյուս նվագներում անդրադառնալով հայ ժողովրդի ճակատագրին, նրա սխրանքներով ու ողբերգություններով լի ճանապարհին՝ հեղինակն այն դիտում է ժամանակակից հայ մարդու հայեցակետից, բացահայտում հարազատ ժողովրդի նորագույն վերածննդի խորհուրդը, մտորում նրա ներկայի ու գալիքի մասին: «Դեպի խորքը լեռան» (1972թ.) ժողովածուն այդ թեմայի խորացումն է: Նրա պոեզիայի մյուս էական կողմը սիրային քնարերգությունն է: Տարբեր տարիների գրված ոչ մեծ բանաստեղծությունների տողերից հառնում է քնարական հերոսուհու՝ իր բարդ, դժվարին կյանքը ապրող, իր էությանը հավատարիմ կնոջ կերպարը: 1962-63թթ Լիբանան, Սիրիա, Եգիպտոս կատարած շրջագայությունից հետո հրատարակել է «Քարավանները դեռ քայլում են» (1964թ.) ուղեգրությունը: 1973թ. Կանադայի և ԱՄՆ–ի հայկական գաղթավայրերն այցելելու արդյունքն է «Խճանկար հոգու և քարտեզի գույներից» (1976թ.) գիրքը: Այս երկու գրքում էլ գծված է փորձություններով լի այն ուղին, որ 1915թ-ից ի վեր անցել է հայրենի հողից քշված հայը, արտահայտված է այն գաղափարը, որ աշխարհասփյուռ հայությունը ուծացումից փրկելու կարևորագույն երաշխիքը Հայաստանի ծաղկումն է: Եղել է նաև Եթովպիայի, Ֆրանսիայի, Հարավային Ամերիկայի, Գերմանիայի, Ավստրիայի, Իրանի, Երուսաղեմի սփյուռքահայ գաղթօջախներում և իր հիշողություններն այդ ամենի մասին ամփոփել է տարբեր ուղեգրություններում («Քարավանները հեռանում են»,  «Իմ կածանը աշխարհի ճանապարհներին»): Հրատարակել է նաև մանկական բանաստեղծություններ, որոնք ամփոփված են «Փոքրիկ Արա, ականջ արա» (1948թ.), «Տանը, բակում, փողոցում» (1953թ.), «Մեր Լալիկը, սիրունիկը» (1955թ.), «Մի տարով էլ մեծացանք» (1958թ.) ժողովածուներում: Նրա մի շարք հրապարակախոսական հոդվածներում արծարծված են մեր ժամանակի մարդուն հուզող համաժողովրդական կարևորության հարցեր: Գրել է «Կռունկ, ուստի կուգաս» և «Եվ դո՞ւ, Բրուտոս» դրամատիկական երկերը: Վերջինս բեմադրվել է (1976թ.) հայկական հեռուստատեսությամբ: Բազմաթիվ գործեր է թարգմանել այլազգի դասական ու ժամանակակից բանաստեղծներից: Նրա շուրջ 70 գրքերը թարգմանվել ու լույս են տեսել աշխարհի մի շարք լեզուներով (հայերեն, ռուսերեն, անգլերեն, վրացերեն, լիտվերեն, ուկրաիներեն, թուրքերեն և այլն): Կյանքի վերջին տարիներին մեծ աշխատանք է կատարել հրապարակագրության ոլորտում` «Իմ ժամանակը», «Չեմ կարող լռել», «Վերջին զանգ»: Պարգևատրվել է Աշխատանքային կարմիր դրոշի, Ժողովուրդների բարեկամության և այլ շքանշաններով: Եղել է ՀԽՍՀ 9-րդ գումարման Գերագույն սովետի պատգամավոր, ԽՍՀՄ գրողների միության նախագահության անդամ, սփյուռքի հետ մշակութային կապերի կոմիտեի նախագահության անդամ, ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս, «Աշխարհի ժողովուրդների հոգևոր միասնության», Բնության և հասարակության մասին գիտությունների միջազգային ակադեմիաների անդամ: 1970թ. արժանացել է Հայաստանի մշակույթի վաստակավոր գործչի կոչման, 1980թ.` Վրաստանի մշակույթի վաստակավոր աշխատողի կոչման, 1986թ.՝ Երևանի պատվավոր քաղաքացու կոչման, 1989թ.` իտալական «Նոսիդիե» միջազգային գրական մրցանակի, 1998թ.՝ ՀՀ «Մեսրոպ մաշտոց» շքանշանի: 1998թ. Քեմբրիջի միջազգային աշխարհագրական ինստիտուտի կողմից ստացել է «Տարվա կին» տիտղոսը: Արժանացել է նաև Աջարիայի Ինքնավար Հանրապետության պետական և ՀԳՄ Ա.Իսահակյանի անվան մրցանակների: Մահացել է Երևանում, թաղված է Կոմիտասի անվան զբոսայգու պանթեոնում: 2007թ. Սիլվա Կապուտիկյանի անունով փողոց է կոչվել Երևանում: 2009թ. նրա ապրած տանը բացվել է տուն-թանգարան:

ԲԱԺԻՆՆԵՐ


ՄԱՍՆԱԿՑԻՐ ՔԱՍԹԻՆԳԻ


Նկարահանման փորձ
Կցել նկար