Նիկոլ Աղբալյան

Գրականագետ, պետական գործիչ

Հարություն Զաքիև

Ճարտարագետ, ճարտարապետ

Լևոն Կարախան

Քամանչահար

Հրայր Մուրադյան

Գրականագետ, դրամատուրգ

Վանո Մուրադելի

Կոմպոզիտոր

Ամալյա Մխիթարյան

Դերասանուհի, տիկնիկավար

Սիմոն Սիմոնյան

Արձակագիր, հրապարակախոս, բանասեր

Վազգեն Ամիրբեկյան

Արձակագիր, լրագրող

Լուիզա Պոզապալյան

Օպերային երգչուհի

Ժաննա Բլբուլյան

Դերասանուհի, երգահան

Մարտին Ահարոնյան

Կիթառահար, երգահան, գեղանկարիչ

 

 

 

 

ԷԴՈՒԱՐԴ ԱՂԱՅԱՆ

Լեզվաբան

16 մարտ, 1913 - 29 դեկտեմբեր, 1991

Ծնվել է ՀՀ Մեղրի քաղաքում: 1928թ. ավարտել է տեղի 7-ամյա դպրոցը: 1930-32թթ աշխատել է Մեղրու կոլտնտեսությունում` սկզբում որպես հաշվետար, ապա` հաշվապահ: 1933թ-ից ուսանել է Երևանի պետական համալսարանի պատմագրական ֆակուլտետում` միաժամանակ աշխատելով ծխախոտի ֆաբրիկայում որպես հաշվապահ: 1938թ. ավարտել է համալսարանը և 1939թ. ընդունվել ասպիրանտուրա: 1941թ. պաշտպանել է թեկնածուական («Մեղրու բարբառը»), 1945թ.` դոկտորական («Հայ լեզվաբանության պատմություն») ատենախոսություն: 1942թ. նրան շնորհվել է դոցենտի, 1946թ.` պրոֆեսորի կոչում: 1953թ. ընտրվել է ՀՀ ԳԱ թղթակից անդամ, 1982թ.` ակադեմիկոս: 1932թ-ից մինչև կյանքի վերջը աշխատել է ԵՊՀ-ում, 1956-85թթ եղել է համալսարանի ընդհանուր լեզվաբանության ամբիոնի վարիչը, 1968-91թթ` հայագիտական կենտրոնի ղեկավարը, 1986-90թթ` «Բանբեր Երևանի համալսարանի» հանդեսի գլխավոր խմբագիրը, 1953-56թթ` ԵՊՀ գիտական աշխատանքների գծով պրոռեկտորը, 1948-50թթ` բանասիրության ֆակուլտետի դեկանը: Հայաստանի բուհերում կարդացել է ընդհանուր լեզվաբանություն, լեզվաբանական ուսմունքի պատմություն, լեզվաբանության ներածություն, հայերենի համեմատական քերականություն, հայոց լեզվի պատմություն, գրաբարի, պարսկերենի, լատիներենի քերականություններ, արևելյան բանասիրություն և այլ դասընթացներ: Երկար տարիներ աշխատել է նաև ՀՀ ԳԱ Հրաչյա Աճառյանի անվան լեզվի ինստիտուտում: 1950-53թթ եղել է փոխտնօրենը, 1963-91թթ` ընդհանուր և համեմատական լեզվաբանության բաժնի վարիչը, 1947-48թթ` Հայաստանի լուսավորության նախարարության բուհերի վարչության պետը: Բազմիցս մասնակցել է միջազգային գիտաժողովների Երևանում, Մոսկվայում, ԱՄՆ-ում, Հնդկաստանում և այլուր: 1979թ-ից մինչև կյանքի վերջը եղել է լեզվաբանության գծով գիտական աստիճաններ շնորհող մասնագիտական խորհրդի նախագահը: 1953թ. ընտրվել է Երևանի քաղխորհրդի, 1980թ. և 1985թ.` ՀԽՍՀ Գերագույն խորհրդի պատգամավոր: Թողել է գիտական հարուստ ժառանգություն, որը վերաբերում է ընդհանուր լեզվաբանության, հայ լեզվաբանության պատմության, հայոց լեզվի պատմության, քերականագիտության, բառագիտության, բարբառագիտության, ժամանակակից հայոց լեզվի, Արևելքի գրականության պատմության, գրաբանության և այլ հարցերի: Առանձնապես նշանակալից են նրա «Լեզվաբանության ներածություն» (1952թ., 1963թ., 1967թ.) աշխատությունը, որը ԽՍՀՄ բարձրագույն նախարարության կողմից երաշխավորվել է որպես միութենական բուհական դասագիրք և հրատարակվել ռուսերեն 1959թ., «Պատմահամեմատական մեթոդը լեզվաբանության մեջ» (1957թ.), «Գրաբարի քերականություն»  (հատոր 1, 1964թ.), «Ժամանակակից հայերենի հոլովումը և խոնարհումը» (1967թ.), «Ընդհանուր և համեմատական բառագիտություն» (1984թ.) աշխատությունները: Մեծ ավանդ ունի նաև հայ բառարանագիտության բնագավառում` «Արդի հայերենի բացատրական բառարան» (1976թ.) երկհատոր գիրքը (136 հազար բառ և 11 հազար դարձվածք) և այլն: Համահեղինակ է հանրակրթական դպրոցի 4-7-րդ դասարանների հայոց լեզվի դասագրքերի, որոնք ունեցել են բազմաթիվ հրատարակություններ: 1945թ. պարգևատրվել է «Աշխատանքային արիություն», Խաչատուր Աբովյանի անվան մեդալով, 1983թ.՝ Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով և մի շարք պատվոգրերով: 1970թ. արժանացել է Հայաստանի գիտության վաստակավոր գործչի կոչման: Մահացել է Երևանում:

ԲԱԺԻՆՆԵՐ


ՄԱՍՆԱԿՑԻՐ ՔԱՍԹԻՆԳԻ


Նկարահանման փորձ
Կցել նկար